Wat zie je in de historische binnenstad van Schiedam?

De oude binnenstad van Schiedam ligt rond drie havens, de Lange Haven, de Korte Haven en de Nieuwe Haven2. Langs het water staan voormalige branderijen, pakhuizen en monumenten zoals de Korenbeurs en het Zakkendragershuisje. Op de Grote Markt vind je het Stadhuis, ernaast de Grote of Sint-Janskerk, en aan de rand de hoge molens.

Uitzicht over de Lange Haven in Schiedam met grachtenpanden, geparkeerde auto's en bomen in herfstkleuren.
Foto: Prolete, CC0 · Wikimedia Commons

Schiedam: blijf je slapen? Bekijk beschikbare hotels.

Gesponsorde link naar Expedia: wij kunnen een commissie ontvangen, voor jou kost het niets extra.
Hotels bekijken →

Kort gezegd loop je in een paar uur langs havens, kerk, stadhuis en molens, allemaal op loopafstand.

Hoe is de binnenstad van Schiedam ontstaan?

Rond 1230 legde een zekere heer Bokel volgens S'DAM een dam in de Schie, bij de huidige Oude Sluis1. Rond die dam groeide een nederzetting, en in 1275 kreeg Schiedam stadsrechten van Aleid van Holland12. Zij liet rond 1260 ook kasteel Huis te Riviere bouwen, op de plek van het huidige Stadserf; van het kasteel resteert de ruïne van de toren1.

In de achttiende eeuw kwam de grote bloei, met jenever als motor218. Daaruit stammen veel van de pakhuizen, branderijen en molens die je nu ziet.

Brede gracht van de Lange Haven met een tuigzeilschip, trapgevels aan de rechterkant en een ophaalbrug in de verte, onder een heldere blauwe lucht.
Foto: GraphyArchy, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Wat is er te zien aan de Lange Haven?

Langs de Lange Haven loop je het grootste deel van de wandeling, en je komt er langs deze plekken.

  1. De Korenbeurs aan de Lange Haven 145, in 1787 gebouwd onder leiding van de Italiaanse architect Jan Giudici. Sinds 2015 zit er de bibliotheek9.
  2. Het Nationaal Jenevermuseum aan de Lange Haven 74, in een voormalige moutwijnbranderij16.
  3. De Appelmarktbrug, een van de drie gietijzeren ophaalbruggen van rond 1860. Komt er een boot, dan halen twee brugwachters de brug met de hand op11.
  4. Een voormalige branderij op nummer 56, nu chocolaterie De Bonte Koe, met een gevelsteen uit 172413.

Het mooiste zicht op de havens heb je vanaf het water. Van 10 april tot en met 31 oktober 2027 vaart er een fluisterboot vanaf Museummolen De Walvisch15.

Wat is het Zakkendragershuisje?

Het Zakkendragershuisje aan de Oude Sluis 19 was het gildehuis van de zakkendragers, de mannen die graan en andere lading van de schepen droegen10. Het gebouw is van 1725 en heeft een windvaan in de vorm van een zakkendrager en een klokkentorentje10. Naderde er een schip, dan luidde de klok en renden de dragers naar het werk. Het huidige gilde bestaat uit acht vrijwilligers, die het huisje geregeld openstellen en het leven van de achttiende-eeuwse havenwerker naspelen10.

Wat is er bijzonder aan het Stadhuis van Schiedam?

Het Stadhuis aan de Grote Markt is na een brand in 1604 herbouwd in een rijke renaissancestijl3. Het bordes met de trappen kwam er in 1717 en 1718, en in 1925 werd de raadzaal over de volle breedte van het gebouw vergroot en ingericht in een mengeling van art deco en historiserende Hollandse stijl3. Het gebouw is een rijksmonument en wordt nu gebruikt voor huwelijken, vergaderingen en ontvangsten34. Volgens Brasserie Stadhuis zit de brasserie in het oude stadhuis, naast de trouwlocatie in de regentenzaal4.

Kun je de Grote of Sint-Janskerk bezoeken?

In de winter niet als losse bezoeker. De kerk aan de Lange Kerkstraat 37 is in de winterperiode gesloten voor bezoekers, maar wel open bij concerten en andere evenementen in haar agenda5. Groepen kunnen het hele jaar door op doordeweekse dagen een bezoek afspreken5.

De kerk noemt zichzelf het oudste gebouw van Schiedam en vierde in 2025 haar 600-jarig bestaan5. S'DAM dateert de bouw van de drieschepige hallenkerk rond 1335 en noemt een toren van 54 meter uit de vijftiende eeuw6. Binnen staat een preekstoel van rond 1550, volgens S'DAM waarschijnlijk de oudste van Nederland, en hangt in de toren een carillon met 38 klokken6. Bij de restauratie van 1945 tot 1947 is het graf van Liduina gevonden, de stadsheilige die van 1380 tot 1433 leefde5.

Wie was Liduina?

Liduina, ook Lidwina genoemd, is de stadsheilige van Schiedam en de patrones van zieken en schaatsers12. Na een val op het ijs in 1396 of 1397 raakte ze bedlegerig, en vanaf haar ziekbed troostte ze armen en zieken12. Haar relieken liggen in de neogotische Liduinabasiliek, gebouwd tussen 1878 en 1881 en volgens S'DAM de enige basiliek van Zuid-Holland12.

Welke wandelroute kun je lopen door de oude binnenstad?

Een vaste officiële route is er niet, wel een paar uitgeschreven routes bij S'DAM, zoals een monumentenwandeling, een literaire wandeling en een route langs oude jeneverreclames14. Een plattegrond van het centrum haal je bij het I-Punt in de Waag8. Dit is een voorstel voor de volgorde, geen gemeten route.

  1. Begin bij het I-Punt in de Waag aan de Lange Kerkstraat 39, tegen de Grote Kerk aan. De stad heeft al sinds 1339 waagrecht7.
  2. Loop naar de Grote of Sint-Janskerk en de Grote Markt met het Stadhuis35.
  3. Ga over de Hoogstraat en door de Locomotiefsteeg naar de Lange Haven17.
  4. Volg de Lange Haven langs het Jenevermuseum, de Appelmarktbrug en de Korenbeurs91116.
  5. Steek door naar de Oude Sluis en het Zakkendragershuisje10.
  6. Eindig bij de molens aan de Noordvest, met De Noord, De Vrijheid en De Palmboom; meer daarover op de pagina over de molens van Schiedam.

Let op de openingstijden van het I-Punt. Van 26 oktober 2026 tot 1 april 2027 is het op maandag dicht, en rond kerst gelden kortere tijden8.

Veelgestelde vragen

Is de Grote of Sint-Janskerk in Schiedam open?

In de winterperiode is de Grote of Sint-Janskerk gesloten voor losse bezoekers. Je komt er wel binnen bij concerten en evenementen, zoals Kerstzang bij Kaarslicht op 13 december 2026. Groepen spreken het hele jaar op doordeweekse dagen een bezoek af via de kerk zelf. Het adres is Lange Kerkstraat 37.

Waar haal je toeristische informatie in Schiedam?

Toeristische informatie haal je bij het I-Punt S'DAM in de Waag, Lange Kerkstraat 39, naast de Grote Kerk. Je krijgt er een plattegrond, tickets voor de fluisterboot en tours. Van dinsdag tot en met zaterdag is het open van 11.00 tot 17.00 uur, op zondag tot 16.00 uur. Van 26 oktober 2026 tot 1 april 2027 is het op maandag dicht.

Hoe lang duurt een wandeling door het centrum van Schiedam?

Een gemeten duur voor een rondje door het hele centrum is niet gepubliceerd. De molenwandeling van Stichting De Schiedamse Molens, langs molens en gerelateerde gebouwen, duurt volgens de stichting een tot anderhalf uur. Reken voor musea, een terras of de fluisterboot extra tijd. De route op deze pagina is een voorstel, geen officiële route.

Bronnen

  1. S'DAM, Aleide van Avesnes, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/aleide-van-avesnes
  2. Wikipedia, Schiedam (secundair), geraadpleegd 12-11-2026: nl.wikipedia.org/wiki/Schiedam
  3. S'DAM, Town Hall, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/town-hall
  4. Brasserie Stadhuis, Over Brasserie Stadhuis, geraadpleegd 12-11-2026: www.brasseriestadhuis.nl
  5. Stichting Grote- of Sint Janskerk Schiedam, Home, geraadpleegd 12-11-2026: groteofsintjanskerkschiedam.nl
  6. S'DAM, Grote of Sint Janskerk, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/grote-of-sint-janskerk-st-johns-church
  7. S'DAM, De Waag, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/de-waag
  8. S'DAM, I-Punt S'DAM, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/zien-doen/c/i-punt-sdam
  9. S'DAM, Korenbeurs, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/korenbeurs
  10. S'DAM, Zakkendragershuis, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/zakkendragershuis
  11. S'DAM, Appelmarktbrug, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/appelmarktbrug
  12. S'DAM, Lidwina, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/lidwina
  13. S'DAM, Former distillery, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/former-distillery
  14. S'DAM, Kunst en cultuur in Schiedam, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/kunst-cultuur
  15. S'DAM Uitagenda, Rondvaarten fluisterboot 2027, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uitagenda/event/rondvaarten-fluisterboot-door-historisch-schiedam-2027
  16. Nationaal Jenevermuseum Schiedam, Home, geraadpleegd 12-11-2026: jenevermuseum.nl
  17. S'DAM, Locomotiefsteeg, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/uk/see-and-do/information/locomotiefsteeg
  18. S'DAM, Jenever in Schiedam, Dutch Distillers District, geraadpleegd 12-11-2026: www.sdam.nl/jenever-schiedam-dutch-distillers-district
  19. Stichting De Schiedamse Molens, Wandeling langs Schiedams molenerfgoed, geraadpleegd 12-11-2026: www.deschiedamsemolens.nl/wandeling-langs-schiedams-molenerfgoed

Laatst bijgewerkt: